محرم در خوزستان
مردم استان خوزستان نيز همچون ساير شيعيان جهان در ايام محرم سياهپوش شده و عزاداري ميكنند، دلهاي مومنين در اين ايام به ياد مظلوميت امام حسين (ع) و يارانش خونين است، به ياد بزرگاني كه با فدا كردن خود و خانوادهشان درس ايثار و فداكاري داده و پيروزي حق بر شمشير را تا ابد جاودانه كردند.
استان خوزستان به واسطه داشتن قوميتهاي مختلف و فرهنگهاي متنوع، به گونههاي متفاوتي عزاداري ميكنند، محافل روضه، نوحهخواني و مقتلخواني ويژه هر روز از مراسمي است كه در خانه، مساجد و حسينيهها در همه شهرهاي استان برگزار ميشود، اما سياهپوش شدن ديوارها و حضور زن و مرد و پير و جوان كه به همراه يكديگر در تكايا و روضهها شركت ميكنند از آدابي است كه در همه استان جاري است.
* اهواز
در اهواز رسم است كه در ايام محرم حاجتمندان سفره حضرت ابوالفضل (ع)، سفره حضرت رقيه (س) را با توسل به بابالحوائج براي استجابت دعا و شفاي بيماران مياندازند، بر سر اين سفره آش و شله زرد، نان و 
پنير و شيريني گذاشته و در پايان قرائت دعا، نيايش و روضه، خوردنيها را به همراه پارچههاي سبز تبرك شده ميان مهمانهاي سفره تقسيم ميكنند.
شب هشتم ماه محرم نيز مراسم سيني حضرت قاسم (ع) برگزار ميكنند، پارچه سبز روي آن ميكشند و آجيل مشكل گشا، شمع، گلاب، حنا، شيريني و ميوه را در سيني ميگذارند، سيني را روي سر گذاشته و عزاداري ميكنند، هركس حاجتي داشته باشد نذر ميكند كه در صورت رواي حاجتش سال آينده يك سيني آماده كند.
در اين ايام خانههايي كه روضه دارند با نصب يك پرچم سياه يا سبز در بالاي خانه خود و باز گذاشتن در منزل، براي دعوت از عزاداران اعلام آمادگي ميكنند، در خيابانها نيز با برپايي خيمههاي رنگي و سياه ياد عاشورا را گرامي ميدارند.
در برخي از شهرهاي خوزستان مانند شادگان، خرمشهر و دشت آزادگان، مردم از چند روز قبل از رسيدن ماه محرم خود را آماده ميكنند، به ديوارها پارچه سياه نصب كرده و سنج و دمام زدن را تمرين ميكنند.
* دزفول
در دزفول نيز از روز اول محرم مردم كوچهها و خيابانها را با پارچههاي سياه ميپوشانند و در مكانهاي مناسب تكيه براي عزاداري برپا ميكنند، بعضي از مردم تكايا را يادآور خيمهها و چادرهاي اصحاب امام حسين (ع) در كربلا ميدانند، در بين اين تكيهها تكيههايي كه مخصوص كودكان و نوجوانان است ويژگي و شكوه خاصي دارد.
در اين شهر برگزاري مراسم تاسوعا و عاشورا بر اساس يك سنت كهن مخصوص عزاداري قسمتهايي از شهر است، به لحاظ اختلافاتي كه در خصوص دو منطقه به نام حيدرخانه و نعمتخانه بوده در حدود 50 سال پيش مسير عزاداري به اين صورت تعيين شده كه دستههاي مناطق نعمتخانه كه به صحرا بدر مغربي و مشرقي معروف هستند، عصر تاسوعا به سمت محلات حيدرخانه حركت كرده و در مسير توسط اهالي و ساكنان اين محلات مورد پذيرايي قرار ميگيرند و روز عاشورا (صبح عاشورا) همه هيئتهاي عزادار به منطقه امامزاده رودبند رفته و عزاداري ميكنند، در عصر عاشورا نيز دستههاي عزادار قسمت حيدرخانه به سمت محلات نعمتخانه يا صحرا بدر رفته و از سوي اهالي آن محلات با نذورات و ذبح گوسفند پذيرايي ميشوند. مسيرهاي قبل اين سنت ديرينه جوابگوي حركت سيل مشتاقان نبوده و به صورت عمده در بافت قديم دزفول هستند كه داراي مسير و عبوريهاي تنگ هستند و تاكنون در بسياري از نقاط، فضاهايي به اين مسيرها افزوده شده تا از تنگي مسيرها و مشكل حركت مسيرها كاسته شود تا اين سنت حفظ شود، مردم شهرستان دزفول در تابستان ضمن آبپاشي در خيابانها و خنك كردن آنها با شربت، هندوانه و بستني از عزادارن پذيرايي و در زمستان به آنها شير گرم ميدهند.
* بهبهان 
در ميان مردم مذهبي بهبهان نيز عزاداري ايام محرم به عنوان يك سنت ديرينه حفظ شده است، در اين ايام هر يك از افرادي كه نذر دارند در دو هفته اول ماه حرم تهيه و ميان عزادارن توزيع ميكنند، دستههاي عزاداري نيز در حرم امامزادهها عزاداري ميكنند، حلواي قالبي، كتلي بقل، شربت آبليمو و بلبلِ دستي (نوعي نان كه گاهي شيرين و گاهي ساده از آرد گندم و به صورت دايرهاي و گرد تهيه ميشود و پس از چرب كردن با روغن حيواني آن را توزيع ميكنند) از قديميترين نذورات مردم بهبهان است.
* شوشتر
در شوشتر، رامهرمز و برخي ديگر از شهرهاي شمالي استان خوزستان با برگزاري شبيهخواني، ايام عزاداري را گرامي ميدارند، بر تن كودكان لباس سبز ميپوشانند و نوزادان را در گهوارههايي كه به ياد حضرت علياصغر (ع) با پارچههاي سبز رنگ پوشانده شده است، ميگذارند، علم بلند ميكنند و عزاداران به همراه دستههاي سينهزني و زنجيرزني به سوي زيارتگاههاي شهر حركت ميكنند تا در نماز جماعت شركت كنند.
در شهرستان شوشتر عزاداران هر روز به يكي از زيارتگاهها ميروند و اين مراسم به صورت آداب و رسوم ثابتي درآمدهاند، به طور مثال در روز ششم محرم دستههاي عزاداري به سمت مقام صاحبالزمان (عج) رهسپار شده و در اين بارگاه متبرك، سوگواري و عزاداري ميكنند، در روز هفتم به مقام سيدمحمد گلابي رفته و براي حضرت قاسم (ع) و شيخ شوشتري كه در اين محل مدفون شده، به عزاداري ميپردازند، در هشتمين روز مقام حضرت عباس (ع)، مقصد و ماواي عزاداران و دستههاي زنجيرزني است، در روز نهم محرم عزاداران در قالب دستهها و گروههاي زنجيرزني، سينهزني و عزادار به سمت بقعه ابن مالك انصاري رفته و در اين مكان براي حضرت علي اكبر (ع) عزاداري ميكنند، در روز عاشورا مقصد حركت هيئتهاي عزاداري شوشتر، بقعه امامزاده عبدالله و عزاداري در آن محل براي امام حسين (ع) و شهداي دشت كربلاست، در اين روزها جريانهاي عاشورا با شبيهخواني و تعزيه به نمايش گذاشته ميشود، حتي در مواردي كه محرم در تابستان است شبيهخوانها لباسهاي خود را بر تن كرده و گرما را به عشق مولايشان حسين (ع) تاب ميآورند تا ياد و خاطره آن واقعه را زنده كنند.
محرم ماهي است كه در آن اسلام ناب محمدي (ص) از حنجره ايرانيان به صدا درآمد و نداي اسلام خواهي آنان سراسر جهان را فراگرفت، محرم ماه ارزشهاي والاي انساني، ماهي كه درس ايثار و فداكاري را در مدرسه عشقورزي ياد داد و معلم بزرگ آن امر به معروف و نهي از منكر را به صورت عملي و ايثار جان و مال خود به ما آموخت، مكتب بزرگ انسانساز عاشورا درسهاي فراواني دارد كه اگر در آن تفكر كنيم به سعادت خود نزديك شده و شاهد شكوفايي وحدت و همدلي خواهيم بود. حماسهسازان عاشورا به ما آموختند كه واحد باشيم و با همدلي ريشههاي ستم را بر چينيم، پايههاي ظلم را فرونشانيم و به اعتلاي واقعي دست يابيم، درسي كه بايد تكرار شود تا فراموش نشود.
منبع:
